Πολιτισμού και Τεχνών

Πρότυπο άξιο συγκερασμού Ανατολής και ΔύσηςΕις μνήμην του Πρωτοπρεσβυτέρου Ιβάν Μούντι (1964-2024)

Δημοσιεύθηκε στις: 25 Ιανουαρίου, 2024
Σύνολο προβολών 54
Αξιολόγηση αναγνωστών:
4.5
(2)
Reading Time: 4 minutes
Διαθέσιμο επίσης στα: English | Русский

«Ό,τι γράφω ελπίζω να είναι ύμνος στον Δημιουργό»
Πρωτοπρεσβύτερος Ιβάν Μούντι

Το πρόβλημα όταν περιγράφεις έναν τόσο πολυάσχολο άνθρωπο είναι δίχως άλλο το πλήθος των πεπραγμένων του. Από πού να ξεκινήσει κανείς όταν δεν έχει σκοπό να γράψει ούτε βιογραφία ούτε χρονολόγιο; Αλλά για όσους δεν τον γνώρισαν, προέχει να αναφέρουμε ορισμένα στοιχεία για τη ζωή του. Ας αρχίσουμε λοιπόν…

Ο Ιβάν Μούντι γεννήθηκε στο Λονδίνο στις 11 Ιουνίου 1964, σε μια «οικογένεια που δεν ασκούσε τα θρησκευτικά καθήκοντα του Αγγλικανισμού» όπως ο ίδιος το είχε αναφέρει κάποτε. Όταν ρωτήθηκε για τη συνάντησή του με την Ορθοδοξία απάντησε το εξής: «Ένας καθηγητής αγγλικών στο σχολείο με μύησε στον ελληνικό πολιτισμό και από μόνος μου αγάπησα τη ρωσική μουσική και λογοτεχνία.»

Σπούδασε σύνθεση  στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου και της Υόρκης (όπου έλαβε και το διδακτορικό του) και ιδιαιτέρως με τον αείμνηστο σερ Τζον Τάβενερ. Σπούδασε, επίσης, Ανατολική Ορθόδοξη Θεολογία στο Πανεπιστήμιο Γιόενσου της Φινλανδίας. Όπως και τον Τάβενερ, τον πατέρα Ιβάν γοήτεψε η μουσική, η πνευματικότητα και η Λειτουργία της Ορθόδοξης Εκκλησίας και τούτη η επιρροή έμελλε να διαδραματίσει καίριο ρόλο στις συνθέσεις και τη ζωή του.  

Στα ερευνητικά του ενδιαφέροντα συγκαταλέγονταν η μουσική της Ανατολικής Ευρώπης, ιδιαίτερα του 20ου αιώνα, η νεώτερη μουσική της Ρωσίας και των Βαλκανίων, η μουσική ης Ορθόδοξης Εκκλησίας κατά την νεώτερη περίοδο, η μουσική και η πνευματικότητα ως θεολογία, η σερβική εκκλησιαστική μουσική, η αισθητική της νεωτερικότητας και της μετα-νεωτερικότητας, καθώς και η συνάφειά τους με την Ορθόδοξη εκκλησιαστική μουσική και την μουσική κουλτούρα της Μεσογείου. Για περισσότερα σας παραπέμπω στο βιβλίο του π. Ιβάν “Modernism and Orthodox Spirituality in Contemporary Music”  [Νεωτερικότητα και Ορθόδοξη Πνευματικότητα στη Σύγχρονη Μουσική].

Ο ίδιος, εκτός από μουσικολόγος με πλήθος δημοσιεύσεων, δραστηριοποιήθηκε  επίσης και ως μαέστρος, έχοντας διευθύνει σύνολα όπως οι Voces Angelicae, η Χορωδία Μουσικής Δωματίου Καστάλσκι (Ηνωμένο Βασίλειο), η Καπίγια Πένια Φλόριδα (Ισπανία), η Καπέλα Ρομάνα, η Χορωδία του Καθεδρικού ναού του Αγίου Γεωργίου στο Νόβι Σάντ (Σερβία) η Χορωδία του Φεστιβάλ Κότορ Αρτ (Μαυροβούνιο), η Ορθόδοξη Χορωδία του Πανεπιστημίου Γιόενσου (Φινλανδία) και το Μουσικό Σύνολο Άλφα (Πορτογαλία). Ήταν και πρόεδρος μάλιστα του Διεθνούς Συλλόγου Ορθόδοξης Εκκλησιαστικής Μουσικής (ISOCM) με ενεργό ρόλο στο ετήσιο κεντρικό συνέδριο του εν λόγω συλλόγου. Ως πρώην μέλους της Χορωδίας του Ρωσικού Ορθόδοξου Καθεδρικού Ναού στο Λονδίνο υπό τη διεύθυνση του π. Μάικλ Φορτουνάτο ο Ιβάν Μούντι υπηρέτησε ως ψάλτης σε ελληνικές και βουλγαρικές ενορίες στη Λισαβόνα.

Αν νομίζετε ότι τα παραπάνω αποτελούν απόδειξη της πολυπραγμοσύνης του σας βεβαιώνω ότι αποτελούν μόνο ένα δείγμα του έργου του. Κάποτε μου είπε ότι του χρειάζεται μια ακόμη ζωή για να πραγματοποιήσει όσα ήθελε. Ωστόσο, το φαινομενικά σύντομο 24ωρο δεν τον εμπόδισε να αναλάβει έναν ακόμη σημαντικό ρόλο.

Το 2007 χειροτονήθηκε διάκονος και τον επόμενο χρόνο ιερέας. Θυμάμαι ότι το θεώρησα τρέλα και πίστευα πώς η υπερβολική εργασία θα τον οδηγήσει στον θάνατο. Αν έχετε υπηρετήσει σε ενορία με οποιαδήποτε ιδιότητα ξέρετε τι πληθώρα φροντίδας συνεπάγεται αυτό. Έλαβε το οφφίκιο του Πρωτοπρεσβυτέρου το 2012 και διορίσθηκε εφημέριος της Σερβικής Ενορίας της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος στο Εστορίλ (Πορτογαλία).

Συνάντησα για πρώτη φορά τον πατέρα Ιβάν σε ένα συνέδριο (το PSALM conference) όταν ήταν ακόμη λαϊκός. Ανακαλύψαμε πολλά κοινά μεταξύ και συζητούσαμε για ώρες. Αν και δεν βλεπόμασταν συχνά διά ζώσης, αλληλογραφούσαμε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και τελευταία στο Facebook. Κατά τη διάρκεια μιας συζήτησής μας, ανέφερα τη χορωδία μου (The Spirit of Orthodoxy Choir) [Το Πνεύμα της Ορθοδοξίας]. Παράγγειλα, λοιπόν, μια μουσική σύνθεση στον πατέρα Ιβάν και του είχα δώσει ορισμένες κατευθυντήριες γραμμές, όπως όχι πολύ ψηλά ή χαμηλά, όχι περισσότερα από τέσσερα μέρη κ.λπ. Επρόκειτο για ένα δύσκολο έργο· ωστόσο, για μια ακόμη φορά ο π. Ιβάν κατάφερε επιτυχώς να δημιουργήσει μια σύνθεση με βάση το «Ιδού ο Νυμφίος» που ψάλλεται στον όρθρο της Μεγάλης Δευτέρας. Τη συνέθεσε για λογαριασμό της χορωδίας μας το 2006 και εκτελέστηκε για πρώτη φορά το ίδιο έτος.

Αν και ήταν δημόσιο πρόσωπο, εφόσον εμφανιζόταν συχνά σε συνέδρια, συναυλίες κι άλλες εκδηλώσεις, παρόλα αυτά, ο πατέρας Ιβάν ήταν, επίσης, –όπως τον είχαν αποκαλέσει– ένας «κρυφός φιλάνθρωπος.» Συχνά έκανε πράγματα για ανθρώπους χωρίς να περιμένει κάποιο αντάλλαγμα και δίχως να γνωστοποιείται η πράξη του. Πολλοί είναι εκείνοι που έχουν να μοιραστούν τη δική τους προσωπική ιστορία για την καλοσύνη του πατέρα Ιβάν κι εγώ δεν αποτελώ εξαίρεση.

Είμαι λάτρης της παλαιότερης μουσικής και πάντα ήθελα να δω ζωντανά το μουσικό σύνολο Tallis Scholars. Το πρόβλημα ήταν ότι οι συναυλίες τους διεξάγονταν πάντα Σάββατο βράδυ και ως διευθύντρια χορωδίας ήμουν απασχολημένη τα Σαββατόβραδα. Όταν αποφάσισαν να δώσουν μια συναυλία βράδυ καθημερινής ενθουσιάστηκα. Υπήρχε μόνο ένα πρόβλημα: τα εισιτήρια είχαν εξαντληθεί. Αυτό το ανέφερα σε μια ανάρτηση στο Facebook και πάραυτα έλαβα ένα ηλεκτρονικό εισιτήριο για την 5η σειρά και αναρωτιόμουν ποιος μου το έστειλε. Ασφαλώς και δεν το είχα αγοράσει, επειδή ούτως ή άλλως δεν ήταν διαθέσιμο. Έλαβα τότε ένα μήνυμα από τον πατέρα Ιβάν που έγραφε το εξής: «Το κανόνισα.» Φαίνεται ότι τηλεφώνησε στον διευθυντή του συνόλου Tallis Scholars και μου βρήκε μια θέση.

Όταν ακούω τη μουσική του πατρός Ιβάν αντιλαμβάνομαι τις επιρροές από τον μέντορά του, σερ Τζον Τάβενερ, επειδή το ύφος της μουσικής τους είναι παρόμοιο. Οι συνθέσεις του πατρός Ιβάν, όπως και του Τάβενερ, συνδυάζουν τις παραδόσεις του Χριστιανισμού της Ανατολής και της Δύσης εναρμονίζοντάς τις κατά άρτιο τρόπο. Ο πατέρας Ιβάν είχε δική του σελίδα στον ιστότοπο Soundcloud. Κοιτάξτε προς το τέλος της ιστοσελίδας και θα βρείτε ένα κομμάτι με τίτλο “The Manger” [Η Φάτνη], το οποίο αποτελεί ξεχωριστό παράδειγμα του συγκερασμού Ανατολής και Δύσης.

Όπως η μουσική του δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ούτε ανατολική ούτε δυτική εξ ολοκλήρου, το ίδιο ισχύει και για τον πατέρα Ιβάν. Στη ζωή, στο στοχασμό και στις συνθέσεις του κατόρθωσε να συνδυάσει επιτυχώς αμφότερες τις παραδόσεις. Για μένα, ως προσήλυτη «εκ Δύσεως» στην Ορθοδοξία, αυτός ήταν, ίσως, ένας από τους λόγους που τα πηγαίναμε τόσο καλά.

Print Friendly, PDF & Email

As you’ve reached the conclusion of the article, we have a humble request. The preparation and publication of this article were made possible, in part, by the support of our readers. Even the smallest monthly donation contributes to empowering our editorial team to produce valuable content. Your support is truly significant to us. If you appreciate our work, consider making a donation – every contribution matters. Thank you for being a vital part of our community.

To ιστολόγιο Δημόσια Ορθοδοξία (Public Orthodoxy) επιδιώκει να προωθήσει συζήτηση και συνδιάλεξη, παρέχοντας ένα φόρουμ για διαφορετικές απόψεις σε σχέση με σύγχρονα ζητήματα που αφορούν τον Ορθόδοξο Χριστιανισμό. Οι απόψεις που εκφράζονται σ’ αυτό το άρθρο είναι αποκλειστικά του συγγραφέως και δεν αντιπροσωπεύουν τις απόψεις των εκδοτών,των μεταφραστών, ή του Κέντρου Ορθοδόξων Χριστιανικών Σπουδών.

Σχετικά με τον συγγραφέα

  • Doreen Bartholomew

    Doreen Bartholomew

    Διευθύντρια Χορωδίας στον Ι.Ν. της Παναγίας του Καζάν (Sea Cliff Νέας Υόρκης)

    Η Ντορίν Μπαρθόλομιου (Doreen Bartholomew) διευθύνει τη χορωδία του Ι.Ν. της Παναγίας του Καζάν στο Sea Cliff της Νέας Υόρκης. Το ταξίδι της προς την Ορθοδοξία άρχισε κατά τη διάρκεια της παραμονής της στο Τόκιο και η ίδια επισημαίνει ότι τα ιαπωνικά ήταν η αρχική λειτουργική της γλώσσα. Η Ντορίν εί...

    Διαβάστε το πλήρες βιογραφικό του συγγραφέα και δείτε τα υπόλοιπα άρθρα του.

Have something on your mind?

Thanks for reading this article! If you feel that you ready to join the discussion, we welcome high-caliber unsolicited submissions. Essays may cover any topic relevant to our credo – Bridging the Ecclesial, the Academic, and the Political. Follow the link below to check our guidlines and submit your essay.

Proceed to submission page

Αξιολογήστε αυτήν τη δημοσίευση

Σας φάνηκε ενδιαφέρον αυτό το άρθρο;

Κάντε κλικ στα αστεράκια για να το αξιολογήσετε!

Average rating 4.5 / 5. Vote count: 2

Γίνετε ο πρώτος/η που θα αξιολογήσει αυτό το άρθρο.

Μοιραστείτε αυτήν την δημοσίευση

Αποποίηση ευθυνών

Public Orthodoxy seeks to promote conversation by providing a forum for diverse perspectives on contemporary issues related to Orthodox Christianity. The positions expressed in the articles on this website are solely the author’s and do not necessarily represent the views of the editors or the Orthodox Christian Studies Center.

Σχετικά με το έργο

Μια Δημοσίευση του Κέντρου Ορθόδοξων Χριστιανικών Σπουδών του Πανεπιστημίου
Φόρντχαμ